აქაურობა

აქაურობა

ბაჩო კვირტია

აქაურობა

სიცოცხლეზე მე რა უნდა ვთქვა იმდენი და ისეთი, რასაც სიცოცხლე თავად ამბობს საკუთარ თავზე.
დანამდვილებით ისიც არ ვიცი, რას ამბობს საკუთარ თავზე სიცოცხლე. ან საერთოდ, ამბობს თუ არა რამეს.
ვინ ვარ მე? ან შენ? ან სხვა? ამ უზარმაზარი, ამოუხსნელი, იდუმალი მოვლენის წინაშე, რასაც სიცოცხლე ჰქვია. არავინ, არაფერი, ხომ? ქვიშის მარცვალი უდაბნოში. წვეთი ოკეანეში. ფოთოლი ტყეში. არადა, ეს სიცოცხლეც ხომ ჩვენი ერთობლიობაა? ჩვენ, თითოეული ჩვენგანი ვართ საოცრად უმნიშვნელო და უზომოდ მნიშვნელოვანი – ერთდროულად.
სიცოცხლეზე ფილოსოფიური დისკურსი ჩემი მხრიდან ზედმეტი სითამამე და მეტსაც გეტყვით, სიყეყეჩე იქნებოდა. ეს იმიტომ, რომ არ მეყოფა სათანადო მომზადება, რომ ამ უსასრულო და აუწერელი სუბსტანციის შესახებ რაიმე ახალი, და რაც მთავარია, დამაჯერებელი გითხრათ.
აი, ემოციები, საკუთარი წარმოსახვა, გამოცდილება და ვარაუდები კი, ძალიან ბევრი მაქვს.
რითი დავიწყებდი?
დაბადებით.
შეგიძლიათ წარმოიდგინოთ ბავშვი, რომელიც ნაადრევად იბადება, დაახლოებით 32 კვირის, ნაცვლად 39-40 კვირისა, და არის უკიდურესად კრიტიკულ მდგომარეობაში: დახურული აქვს მარჯვენა ფილტვი, ღია აქვს ე.წ. ბოტალის სარქველი გულზე, აღენიშნება პერიტონიტის განვითარების საფრთხე. დაიბადა თავის ტვინში ჰემატომებით, ცილის ნაკლებობით და კიდევ რამდენიმე მეტ-ნაკლებად სახიფათო პრობლემით…
ბავშვს კლინიკის პერინატალურ განყოფილებაში, ინკუბატორში ათავსებენ. მის ციცქნა, უდღეურ, თოთო სხეულზე იმდენი სამედიცინო აპარატი და ზონდია მიერთებული, რომ თვალის ერთი შევლებით გეგონება, თითქოს ინკუბატორში ადამიანი, ძე კაცისა კი არა, შორეული გალაქტიკიდან დედამიწაზე ჩამოვარდნილი ჰუმანოიდის პირმშო წევს, რომელსაც გასაიდუმლოებულ ლაბორატორიაში ცდები უტარდება და დინამიკაში მასზე დაკვირვება წარმოებსო.
შენ – ამ პატარა არსების მამას თუ დედას, რომელიც საკუთარ სულსა და სხეულში ერთგვარ სასწრაფო გადაიარაღებას, როტაციას ახორციელებ და შენი ცხოვრების საბრძოლო რეჟიმში ინაცვლებ, მზად ხარ ყველაფერი იღონო, რაც შენს ხელთაა და თავს ზევით ძალას იკრებ, რომ არაფერი გამოგეპაროს – არც ექიმების ნახევრად გაუგებარი და ნერვებზე მოქმედი ლაპარაკი, არც საკუთარი მოდუნება ან უყურადღებობა, არც გაფრთხილებები და თადარიგის დაჭერა. თუ მამა ხარ, შენი თითოეული დღე იწყება კლინიკაში რძის წაღებით, რომელსაც შენი მეუღლე გასული საღამოს მანძილზე ბავშვის ბოთლში აგროვებს. მეუღლე, რომელიც უკვე შინაა და თითქმის არასდროს სძინავს იმაზე დარდითა და ვარამით, რომ ის შინაა და მისი უდღეური, სიკვდილთან მებრძოლი შვილი გამჭვირვალე ინკუბატორში წევს – კლინიკის პერინატალურ განყოფილებაში, სადაც ჩვეულებრივი ადამიანები – ექიმები, ექთნები, სანიტარები, დამლაგებლები და განყოფილების უფროსი მუშაობენ; სადაც ტელევიზორი დგას და ერთად უყურებენ სერიალებს; იციან საკუთარი სამუშაო გრაფიკი და მათთვის ყველა ახალშობილი ერთნაირია – კრიტიკული პაციენტია, რომელსაც დროდადრო საფენის გამოცვლა, პროცედურების ჩატარება, პრეპარატების გადასხმა და დინამიკაში დაკვირვება უნდა; სადაც ყოველ საღამოს, 2 საათის მანძილზე, პაციენტების ახლობელთა ვიზიტის დროა და ყველა მათგანს – შეგნებულსა და შეუგნებელს, განათლებულსა და უვიცს, ემოციურსა და მშვიდს, ქალსა და კაცს, ასაკიანსა და ახალგაზრდას, ერთნაირად უნდა გასცენ პასუხი, სთხოვონ, განყოფილებაში შესვლამდე ფეხზე ბახილები და ტანზე ხალათი ჩაიცვან, დიდხანს არ დაყოვნდნენ და თუ ავად არიან, საერთოდ ნუ მოვლენ ბავშვის სანახავად. ამასობაში, შენ – ამ შემთხვევაში, ბავშვის მამა, მოდიხარ ციცქნა ბოთლით ხელში, რომელშიც 200 გრამამდე რძე ასხია (მეტის მოგროვება ვერ შეძლო დედამ), მორიგე ექიმს აღელვებული ელაპარაკები და მისი ხელოვნური სიმშვიდე, სიტყვებს შორის ნაგრძნობი მობეზრება შენსა და შენნაირების მიმართ, გაღიზიანებს, მოსვენებას გაკარგვინებს და ისევ მოთმინებით, დარჩენილი ძალებისა და ნერვების მოკრებით ეძებ ნახმარ ბახილებს, ფეხზე წამოიცვამ, ტანზე ნეილონის მოცისფრო-მომწვანო ხალათს იცვამ და ინტენსიური თერაპიის დარბაზში ფეხაკრეფით შედიხარ. გესმის ჩართული აპარატურის ასინქრონული წრიპინი, მონოტონური, პულსირებადი ბგერები, კრეტინული რეკლამის ნარატივი ტელევიზორში და რომელიღაც ახალშობილის ტირილის მოგუდული ხმა დახურული კუვეზიდან. შენ დგები იქ, სადაც ყველაზე ბევრი აპარატი მუშაობს და ყველაზე ნაკლები იმედი იყო გადარჩენისა, სულ რაღაც სამიოდე დღის წინ. მეუღლის მოგროვილ რძეს ექთანს უწვდი და გულის ჯიბიდან დაკეცილ ფურცელს იღებ, გაშლი და ჩუმად, ტუჩების ცმაცუნით კითხულობ _ `ლოცვაი მამათაი შვილთა თვისთათვის~, თანამშრომელმა რომ იპოვნა ინტერნეტში და საგანგებოდ ამოგიბეჭდა. კითხულობ და გიხარია, რომ უკვე მეოთხე დღეა, რაც საკეისრო კვეთით გაჩნდა შენი უდღეური შვილი და გუშინ, ზუსტად სამი დღის თავზე, გულზე ბოტალის სარქველი დაიხურა, რომ შენი ციცქნა შვილის ციცქნა მუცლის ღრუში პერიტონიტის ყველა სიმპტომი აილაგმა, რომ ცილის დონემ (კითხვა-კითხვით ნაშოვნი და გაუგონარ ფასად შეძენილი პრეპარატების წყალობით) სხეულში მოიმატა, რომ ახლა მთავარია მარჯვენა ფილტვი ბოლომდე გაიშალოს და თავის ტვინიდან ჰემატომები გაიწოვოს; რომ ბავშვი გამოცოცხლდეს და აღარ იყოს ისეთი მოშვებული, მომჩვარული, უსიცოცხლო, როგორიც დაბადების პირველი სამი დღის განმავლობაში იყო, როცა, თურმე, საერთოდ არავის ჰქონია მისი გადარჩენის იმედი და ჩვენ – მშობლებს, ამას თურმე გვიმალავდნენ. ამთავრებ ლოცვის კითხვას და ექთანი, რომელიც იქვე ტრიალებს, ჩუმად გეუბნება: იცით, თქვენმა შვილმა დღეს პირველად სრულფასოვნად გაახილა თვალებიო. კარგა ხანს გვათვალიერებდა, მერე ცოტა იტირა და მერე ისევ დაიძინაო. ნერწყვს ისე ყლაპავ, თითქოს ქვა გედოს ყელში და თვალებს ახამხამებ, რომ მოწოლილი ცრემლი გარეთ არ გადმოვიდეს. თუმცა გადმოვიდეს… მერე რა?..
მოგვიანებით, საღამოს, ამ ყველაფერს შენს ღრმად მოხუცებულ, ოთხმოცდაათს გადაბიჯებულ ბებიას უამბობ. ბებია გეკითხება, _ მაშ, თვალი გაახილა და იქაურობა დაათვალიერაო? ეგ უკვე ამ ქვეყნისაა, ნუღარაფრის გეშინია, ბაბო გენაცვალოსო. მაგან აქაურობას თვალი შეავლო და მაშასადამე, აქაური კაციაო.
ეგ იყო და ეგ. რაც აქამდე მეორე პირში მოვყევი, პირველ პირში უნდა მეამბნა, იმიტომ, რომ ყველაფერი საკუთარ თავზე გამოვცადე ამ ხუთიოდე წლის წინ. ის ციცქნა, ვის შესახებაც მოვყევი, ჩემი უმცროსი ვაჟია. მარჯვენა ფილტვიც გაეხსნა, ჰემატომებიც უკვალოდ გაუქრა, მას მერე ფრჩხილი არ წამოტკივებია და ახლავე ეტყობა, რა მუტრუკიც იზრდება.
მე კი, ბებიაჩემისგან ნათქვამი, შვებისმომგვრელი, ტკბილი სიტყვების მერე, სიცოცხლეს ჩემეული, ქართული შესატყვისი მოვარგე – აქაურობა!

კომენტარები

კომენტარი